LINH THIÊNG HAI TIẾNG GẠC MA

Điện thoại: 0913269931 - 0964131807 - Email: vanphutho25@gmail.com

Chào mừng bạn đã đến trang Điện tử "Văn nghệ Nghĩa Lĩnh" - Diễn đàn Văn học - Nghệ thuật của Chi hội Nhà văn Việt Nam tỉnh Phú Thọ!

Phan Mai Hương

LINH THIÊNG HAI TIẾNG GẠC MA

Trong các chuyến công tác của phóng viên ra nhà giàn DK1 và quần đảo Trường Sa, sự kiện được mọi người mong chờ nhất đó là lễ tưởng niệm liệt sĩ trên biển Đông. Bạn có nghĩ tôi may mắn không, khi mà trong cuộc đời mình, ít nhất tôi cũng có mặt hai lần trong lễ tưởng niệm liệt sĩ trên biển Đông, năm 2019 ở nhà giàn DK1 và lần này trên quần đảo Trường Sa.

Ngày 29 tháng 12 năm 2022

Đêm, con tàu 490 của chúng tôi di chuyển hối hả từ Sinh Tồn về vùng biển Len Đao, Gạc Ma, Cô Lin. Chúng tôi rất cần tranh thủ thời gian sóng gió đang tạm ngưng để di chuyển cho kịp lịch trình. Nói là sóng gió tạm ngưng xuống cũng phải đang cấp 4, cấp 5. Bởi vì trong hải trình này chúng tôi di chuyển trong các cơn áp thấp nhiệt đới nối tiếp nhau triền miên. Bởi vì ruột gan chúng tôi cũng sôi lên sùng sục, hoặc thắt lại lo âu khi nhìn thấy vầng trán đầy nếp nhăn căng thẳng, ánh mắt đầy nỗi lo lắng của Trưởng đoàn công tác, Thượng tá Phạm Văn Thọ. Những khi ấy, phóng viên chúng tôi có mỗi việc là nằm dài thườn thượt trong phòng để say sóng, từ sáng đến trưa, từ trưa đến tối, chỉ có mỗi việc nhìn vu vơ những con sóng đổ ập vào cửa sổ phòng ngủ, làm trong phòng tối om mất mấy chục giây. Tình cảnh ấy, nói thật là chán không thể tả được. Chúng tôi cũng đã biết, cứ khi nào gặp anh với nụ cười vui vẻ và cơ mặt giãn ra, y như rằng tàu có thể dừng lại để chúng tôi được lên đảo theo lịch trình.

Còn lần này, chúng tôi nhổ neo khi chuẩn bị đến giờ ăn bữa cơm chiều. Tiếng kéo dây neo rầm rầm xủng xoảng trên bong tàu khiến tôi lo ngại. Có chuyện gì không? Tại sao tàu khởi hành đúng giờ ăn cơm chiều, tôi linh cảm như dự báo về cái gì đó khó khăn mà chúng tôi không hề biết, chỉ những người dạn dày ngủ sóng thức gió như các sĩ quan Hải Quân trên quần đảo Trường Sa này mới hiểu và biết trước thôi.

Cũng phải nói thật, những ngày qua, trên tàu 490, chúng tôi đã quá quen với những mệnh lệnh mà không cần lời giải thích.

Rồi đêm cũng trôi qua trong thời tiết cực xấu, mặc cho mưa gió mù mịt, con tàu 490 vẫn đè lên từng vệt sóng lừng để cho kịp hải trình. Rạng sáng 30/12/2022, tàu chúng tôi đã tới được vùng biển Gạc Ma – Cô Lin – Len Đao. Tiếng loa phóng thanh quen thuộc vang lên “toàn tàu chú ý! chú ý toàn tàu! hiện nay chúng ta đã tới ….”, rồi tiếng thả dây neo xủng xoảng, roàn roạt lấp cả tiếng loa phóng thanh. Tuy nhiên giờ đây nghe tiếng vọng lại của cuộn dây xích sắt chuồi xuống biển mới thấy đó là chuỗi âm thanh nghe mới êm dịu làm sao. Chúng tôi mong chờ chuỗi âm thanh này suốt cả đêm qua, tôi háo hức nói “tàu thả neo rồi đấy”, phóng viên Hà Giang (đài truyền hình Vĩnh Phúc) thì reo lên khe khẽ như hát “tàu đang thả neo rồi”, cô gái trẻ nhất phòng này luôn mang đến một năng lượng tươi mới.

Cả phòng 229 với sáu chị em chúng tôi hân hoan như thể sắp được đón tin mừng đi dự lễ hội, không chắc chắn là mừng hơn thế. Tôi biết là đã tới vùng biển thiêng liêng, tự dưng có cảm giác bình yên như được che chở.

Nhớ lại hải trình từ quân cảng Cam Ranh, tôi đã hỏi đồng chí Thiếu tá Nguyễn Văn Trung, Chính trị viên đoàn công tác phụ trách báo chí rất nhiều lần rằng, khi nào chúng ta tới vùng biển Gạc Ma? có được dừng lại ở vùng biển đó không? Hỏi vậy là bởi điểm đến mà tôi mong đợi trong suốt cả chuyến hải trình này chính là Gạc Ma.

Thế hệ chúng tôi hôm nay cần đi qua Gạc Ma để nhìn thấy, để nhớ và nhắc cho thế hệ sau về một hòn đảo nhỏ như cái dấu chấm trên vùng biển Đông xa xôi của Tổ Quốc. Một cái dấu chấm nhỏ xíu ấy đã thấm đẫm xương máu của các anh, sáu mươi tư liệt sĩ Gạc Ma.

Hồi sự kiện Gạc Ma xảy ra, tôi vừa tốt nghiệp đại học, tình nguyện đi dạy học ở nơi miền núi xa xôi. Nơi đó còn thắp sáng bằng đèn dầu, chưa có điện, mong gì có đài hay ti vi mà cập nhật thông tin. Ngày đó không chỉ riêng tôi, mà cả thế hệ chúng tôi đã lớn lên và trưởng thành mà không biết có Gạc Ma. Tôi nhớ, chưa từng bao giờ nói gì với học trò của mình về sự kiện Gạc Ma, tôi đã đợi hơn ba mươi năm mới có cơ hội sửa lỗi….

Có tiếng gõ cạch cạnh, cửa mở, đồng chí Thiếu tá Đinh Văn Công, thuyền phó 490 hiện ra trong khuôn cửa. Anh ân cần nói với chúng tôi “Mấy chị em đừng ra ngoài nhé, mưa gió mù mịt lắm, sóng lớn lắm, và không thể nhìn thấy thấy đảo đâu, tàu đang chuẩn bị thả neo”. Dứt lời, anh liền đi ngay nhắc phòng khác, chẳng để cơ hội cho chúng tôi hỏi han thêm câu gì? Mà cầm chắc, nếu phòng 229 chúng tôi có hỏi gì thì anh cũng cười để đánh trống lảng mà thôi.

Ở trên tàu 490, có nguyên tắc ai nói gì biết nấy, việc của ai người nấy làm được thực hiện khá là mềm dẻo và khéo léo. Dường như ai cũng biết một điều gì đó mà không nói rõ ra, nhất là những giới hạn thông tin.

Sau cả tiếng vật lộn với sóng gió, con tàu đã thả được neo và tạm đứng kiểu chòng chành, chứ không lật bật nghiêng ngả dữ dội như hồi đêm nữa. Bây giờ, sóng vẫn ộp oạp đập vào cửa sổ, nhưng tôi hy vọng sẽ lên được mặt bong, ngắm toàn cảnh vùng biển đặc biệt này. Tôi đã chờ đợi điều đó lâu lắm rồi, tôi muốn tận mắt nhìn thấy Gạc Ma.

Ngày 30 tháng 12 năm 2022

9h30, cả vùng biển mù mịt chìm trong mưa, gió và sóng dữ dội hơn, ở trong phòng nghe rõ tiếng mưa quất ràn rạt vào thân tàu, nhìn qua cửa số trắng xóa một màu. Nhưng mưa ỏ Trường Sa thường không kéo dài, chắc sẽ tạnh ngay thôi. Đồng chí Trung- chính trị viên- thông báo rằng đến 13h sẽ tới Len Đao. Vì dự đoán sóng rất dữ cho nên chỉ có cán bộ đoàn công tác và số ít phóng viên được đi cùng lên đảo.

Phòng 229 chúng tôi cử 3 người có sức khỏe tương đối tốt nhất vào danh sách đi lên đảo Len Đao, đó là Thu Hải (truyền hình Hưng Yên) Thanh Vĩnh và Hồng Chung (báo Vĩnh Phúc). Cả phòng đều sốt sắng chuẩn bị cho ba người lên đảo, nhắc nhở và tính toán để mang đồ tác nghiệp như nào sao cho gọn nhẹ nhất. Ba lô, áo mưa, giày mũ, máy ảnh, máy ghi âm, dây sạc máy ảnh, điện thoại…được gói ghém cẩn thận. Chúng tôi giục nhau ngủ lấy sức, nhưng chả ai ngủ được, cứ một lát chúng tôi lại nóng lòng bật điện thoại lên để xem đồng hồ, cho dù biết rằng đến giờ thì loa phóng thanh của tàu cũng sẽ báo thức.

Đến12h30, loa thông báo, hôm nay sóng dữ hơn mọi hôm, cấm các phóng viên lên bong tàu. Trong danh sách lên đảo, nếu đồng chí nào cảm thấy không đủ sức khỏe thì có thể ở lại. Dù vậy ba bạn phóng viên nữ vẫn quyết định lên đảo.

Ở lại tàu, tôi lên đài Chỉ huy, mượn chiếc ống nhòm có độ phóng đại lớn, tôi đã nhìn theo con xuồng vượt qua những con sóng lừng lững để lên đảo. Tôi dõi ống nhòm về phía Gạc Ma, nhìn rõ mồn một nhà cửa, đường đi trên đảo. Tôi nghĩ, tôi mà nhìn thấy rõ Gạc Ma như thế này, thì tất nhiên phía họ cũng nhìn thấy chúng tôi rất rõ.

Đồng chí Thọ chỉ cho tôi xem 5 cụm tàu màu nâu đỏ, mỗi cụm gồm 3 chiếc tàu ghép lại, được bố trí theo hình vòng cung hướng về phía con tàu 490 màu trắng của chúng tôi. Ban đêm, những con tàu đấy soi đèn pha sáng rực về phía tàu chúng tôi, họ nói là soi đèn để câu cá mực, nhưng chúng tôi biết thừa là không phải.

Chúng tôi đứng ở đây để đợi làm lễ tưởng niệm liệt sĩ Gạc Ma. Vì sóng gió dữ dội quá, chúng tôi mất thêm một ngày đêm nữa. Giờ thì cầu mong cho ngày mai trời đẹp sóng gió bớt dữ dội, tàu không chòng chành sẽ hất đổ mọi thứ đồ lễ, sẽ dựng được cột cờ, mọi người sẽ đứng vững trên boong.

Chúng tôi háo hức mở va li lấy áo dài. Nhất thiết chúng tôi sẽ mặc áo dài, những tấm áo dài đỏ có in hình ngôi sao vàng năm cánh, chúng tôi đã cẩn thận chuẩn bị cho chuyến hải trình này.

Ngày 1 tháng 1 năm 2023.

Đúng 8h sáng, chúng tôi tập trung lên boong, tập trung làm lễ tưởng niệm liệt sĩ. Tất cả chị em đều mặc áo dài. Các bạn phóng viên nam đều mặc bộ đồ đẹp và nghiêm trang nhất. Những chiến sĩ hải quân mặc lễ phục. Tất cả chúng tôi xếp hàng theo đúng điều lệnh quân đội.

Hàng trăm con hạc giấy trắng muốt xinh xắn đã được để sẵn. Hàng trăm cành hoa cúc tươi rói, vàng thắm màu nắng được bày sẵn trên bàn. Ban thờ chính được bày lễ vật, gà, xôi, hoa quả, trầu cau, vàng hương. Khi bó nhang trầm thơm ngát được thắp lên bắt đầu tỏa khói, mắt tôi mờ đi vì nước mắt trào ra. Xung quanh tôi ai cũng thế.

Gió biển vẫn lồng lộng thổi, nhiệt độ hạ xuống đột ngột lạnh buốt, những đám mây nặng chình chịch màu xám chì sà xuống thấp lướt vù vù trên đỉnh tàu. Con tàu bắt đầu lắc mạnh. Mọi người cố gắng bấm chân khỏi ngã. Tôi tự nhủ, cố gắng đứng vững để không bị ngã.

Nghe nói năm nào khi bắt đầu làm lễ tưởng niệm cũng thế, gió thổi vù vù mạnh hơn, sẽ có cả mưa nữa, nhưng cơn mưa sẽ thoáng qua rất nhanh như thể các anh “ rất vui và rủ nhau về”, rồi sau đó trời tạnh ráo và sẽ nắng. Tôi nhìn ra mặt biển xa màu mực đen thẫm, thấy các con sóng đổ dồn dập về phía tàu chúng tôi, các con sóng dường như đi gần nhau hơn. Các con sóng líu ríu như bước chân hớn hở và thốt nhiên tôi tin các anh “đang về” thật. Bởi vì chúng tôi đang đứng ở đây đợi các anh trở về.

Đại tá Nguyễn Văn Trình, chính trị viên đảo Sinh Tồn thay mặt đoàn công tác đọc diễn văn ôn lại trận chiến đấu Gạc Ma muôn đời đi vào lịch sử, đó là ngày 14 tháng 3 năm 1988. Loạt đạn của kẻ thù găm thẳng vào những trái tim trẻ trai mà trong tay chỉ có cuốc xẻng xà beng. Đó là các chiến sĩ công binh đang xây dựng đảo Gạc Ma. Đó là thiếu úy Trần Văn Phương, với lá cờ Tổ Quốc quấn quanh thân mình, quyết hy sinh “không được lùi bước, phải lấy máu mình tô thắm lá cờ Tổ Quốc và truyền thống vinh quanh của quân chủng”. Trung tá Trần Đức Thông, Phó lữ đoàn trưởng Lữ đoàn 146 kiên quyết chỉ huy đến phút cuối cùng hy sinh. Thiếu tá Vũ Huy Lễ đã mưu trí chỉ huy tàu HQ 505 lao thẳng lên đảo Cô Lin, biến con tàu thành cột mốc chủ quyền, vì thế chúng ta vẫn giữ được và có đảo Cô Lin ngày càng được mở rộng đẹp đẽ bề thế của ngày hôm nay.

Giọng của Trung Tá Nguyễn Văn Trình lạc đi vì xúc động: “ cuộc chiến đấu rạng sáng 14 tháng 3 năm 1988 ở Gạc Ma đã đi vào lịch sử dân tộc như một dấu ấn không bao giờ phai mờ trong tâm khảm mỗi người dân đất Việt. Những người lính đấy nhiệt huyết và sức trẻ đã mãi mãi năm lại lòng biển sâu. Ý chí quật cường của các anh đã trở thành tượng đài bất tử về chủ nghĩa anh hùng cách mạng, tiếp nối truyền thống đấu tranh giữ nước bất khuất của dân tộc Việt Nam”

Mắt tôi bắt đầu mờ đi trong khói nhang trầm thơm ngát, tôi để cho giọt nước mắt rơi xuống lòng bàn tay. Có tiếng nấc khe khẽ ngay sau lưng tôi. Những khuôn mặt lính biển đầy phong trần nắng gió khẽ nhíu lại, nhưng ánh mắt cương nghị nhìn lên lá cờ Tổ Quốc đang tung bay phần phật trên cột cờ như một niềm tự hào kiêu hãnh. Tiếng nhạc Hồn Tử Sĩ bi tráng trầm hùng cất lên. Lần lượt, từng người chúng tôi lên làm lễ dâng hương trong niềm xúc động nghẹn ngào.

Vòng hoa mang dòng chữ “ Đời đời nhớ ơn các anh hùng liệt sĩ” được nhẹ nhàng thả xuống mặt biển, ngọn sóng chợt duềnh lên cao rồi sóng chợt dịu đi, gió nhẹ nhàng hơn, nắng bỗng bừng lên chói chang, mây đen cuộn xô vào một phía để lộ ra bầu trời xanh thắm. Biền dần trở nên hiền hòa như chưa từng có bão tố ít phút trước đó.

Mâm lễ vật được thả xuống biển. Những đóa cúc vàng thắm dập dềnh theo sóng. Những cánh hạc trắng muốt cũng bồng bềnh trên sóng. Những đôi mắt đẫm lệ dõi theo cánh hoa và hạc trắng trôi thong dong bên nhau đi dần về phía Cô Lin và vòng lên phía Gạc Ma, nơi đang bị chiếm giữ trái phép.

Tiếng còi tàu u trầm cất lên. Tiếng máy tàu xịch xịch cất lên. Tiếng roàn roạt, xoang xoảng của dây xích kéo neo. Tàu rời vùng biển Gạc Ma. Tất cả mọi người gần như yên lặng tuyệt đối nhìn ra mặt biển mênh mông, đầy ắp những con sóng. Tôi nhắm mắt thầm gửi lời từ biệt tới các vong linh anh hùng liệt sĩ dưới đáy biển sâu, thầm mong có ngày trở lại.

17/2/2023

P.M.H

Phản hồi

Người gửi / điện thoại